Elektrik
Kısa Devre Nedir? Kısa Devre Nasıl Oluşur?

Kısa Devre Nedir?

Bir elektrik devresi veya şebeke üzerinde, bir veya daha fazla faz üzerinden yüksek miktarda akım geçmesine yol açacak bir arızanın meydana gelmesi sonucu ortaya çıkan elektriksel olaya kısa devre adı verilir.

Kısa Devre Nedir? Sayfa Özeti

Kısa devre, herhangi bir devreye elektrik enerjisi sağlayan iki iletken arasındaki düşük dirence sahip bağlantı üzerinden geçer. Bu durum, güç kaynağında aşırı akım akışına neden olarak güç kaynağının ciddi oranda zarara uğramasına sebebiyet verebilir. Devre üzerinde kısa devre ihtimaline karşı bir sigorta bulunuyorsa bu sigorta patlar ve akım kesilebilir. Kısa devre, doğru akım (DC) devresinde meydana gelebileceği gibi alternatif akım (AC) devresinde de meydana gelebilir.  Kısa devrenin bir batarya içerisinde meydana gelmesi halinde ise batarya neredeyse anında boşalır ve aşırı ısınma yapar.

Kısa Devre Çeşitleri Nedir?

Kısa devre çeşitleri şunlardır:

  • Üç faz kısa devre: Eş zamanlı olarak 3 fazda da meydana gelir. Genelde iş yerlerinde ve fabrikalarda görülür.  
  • Faz-nötr kısa devre: Nötr hat ile aktif hat arasında meydana gelir ve evlerde görülür.  
  • Faz-faz kısa devre: İki aktif devre hattı arasında meydana gelir, üç fazlı devreler arasında sık görülür.  

Kısa Devre Nasıl Oluşur?

Kısa devre, sistemdeki bazı anormal koşulların bir sonucu olarak oluşur. Bu anormal koşullar iç etkilerden kaynaklanabileceği gibi dış etkilerden de kaynaklanabilir. İç etkiler, bir jeneratör veya transformatördeki yalıtımın bozulmasına bağlı olarak ekipmanın veya iletim hatlarının arızalanmasıyla meydana gelir. Bu tür problemler, yalıtımın eskimesine bağlı olarak meydana gelebileceği gibi yalıtım tasarımının yetersiz olması veya yanlış kurulması sebebiyle de meydana gelebilir. Dış etkiler ise yıldırım gibi dış güçlerin devreyi etkilemesi ile ortaya çıkar. Yıldırım dalgalanmasına bağlı olarak meydana gelen yalıtım arızalarının yanı sıra dış etkiler aşırı ısınmaya neden olan faktörler veya devrenin aniden aşırı yüklenmesi ile de oluşabilir.

Evlerde Kısa Devre Nasıl Oluşur?

Evlerde kısa devre; cihaz veya prizlere aşırı yükleme, prizlerin eskimesi, sigorta sisteminin yetersiz olması veya cihazların arızalanması gibi sebeplerle oluşabilir. Evde kısa devre oluşması, büyük tehlikeler meydana getirebilir. Bu tehlikelerden en büyüğü ise elektrik yangını olarak ön plana çıkar. Aniden meydana gelen kısa devreler, cihazın başka yerlerine ve hatta başka cihazlara da sıçrama eğilimine girebilir. Bu durum yangın çıkmasına sebep olabilir. Evlerde oluşan elektrik arızaları ölüm tehlikesi yaratabilir. Yangınların yanı sıra çarpılma tehlikesine de yol açan kısa devreler, mutlaka tespit edilmeli ve onarılmalıdır.

Kısa Devre Belirtileri Nelerdir?

Kısa devre belirtileri şunlardır:

  • Herhangi bir cihaz veya devre üzerinde aşırı ısınma meydana gelmesi
  • Yanık kokusu gelmesi
  • Bazı kablolar veya cihaz kaplamaları üzerinde erime meydana gelmesi

Elektrik Devrelerinde Kısa Devrenin Yol Açtığı Sorunlar Nedir?

Elektrik devrelerinde kısa devrenin yol açtığı sorunlar şunlardır:

  • Önlem alınmadığı takdirde kısa devreye bağlı olarak cihazın aşırı güç çekmesi
  • Gerilim kaynağına ait elektrik kapasitesinin üzerinde yüklenme 
  • Elektrik devresinin arızalanması veya patlaması
  • Aşırı ısınma meydana gelmesi
  • Yangın
  • Elektrik kablolarının yanması veya erimesi

Elektronik Devrelerinde Kısa Devrenin Yol Açtığı Sorunlar Nedir?

Elektronik devrelerinde kısa devrenin yol açtığı sorunlar şunlardır: 

  • Devrenin yanması veya kullanılamaz hale gelmesi
  • Devre üzerinde aşırı ısınma meydana gelmesi
  • Devre elemanlarının yanması veya erimesi
  • Yangın

Kısa Devreyi Önlemek için Neler Yapılmalıdır?

Kısa devreyi önlemek için yapılması gerekenler şunlardır: 

  • Sigorta veya güvenlik ekipmanları uzman olmayan kişiler tarafından kurcalanmamalıdır. 
  • Aşırı ısınan cihazlar kapatılmalıdır. 
  • Elektrikle ilgili her türlü ekipman güvenli ve kaliteli ekipmanlar arasından seçilmelidir. 
  • Elektronik cihazların fişleri prizde uzun süre takılı bırakılmamalıdır. 
  • Gevşek fişler kullanılmamalı veya onarılmalıdır. 
  • Elektriksel kurulumlar işin uzmanı tarafından yapılmalıdır. 
  • Elektrik tesisatı her beş yılda bir kontrol ettirilmelidir. 
  • Nemli alanlara elektrik tesisatı kurmaktan kaçınılmalıdır. 
  • Bir prize aynı anda çok sayıda yüksek enerjili cihaz bağlanmamalıdır. 
  • Kablolar, akım taşıma kapasitesi göz önünde bulundurularak seçilmelidir.

Kısa Devre Nasıl Kontrol Edilir?

Herhangi bir elektrik devresi veya tesisat üzerinde kısa devre kontrolü yapmak için bazı yöntemler bulunur. Bu yöntemlerden ilki kontrol lambasıyla kontrol işlemidir. Multimetreyle direnç kontrolü, multimetre ile gerilim kontrolü gibi işlemler de kullanılan diğer yöntemlerdir.

Kısa Devre Nasıl Tamir Edilir?

Kısa devre tamiri, kısa devrenin meydana geldiği yer ve sebep tespit edildikten sonra yapılması gereken bir işlemdir. Bu noktada kısa devreye sebep olan fenomenin doğru tespit edilmesi büyük önem taşır. Kısa devre, basit bir yalıtım hatasından meydana gelebileceği gibi aşırı yüklenme nedeniyle de meydana gelebilir. Kısa devrenin sebebi belirlendikten sonra, problemin çözümü için gerekli adımla uygulanır. Kabloların değiştirilmesi, sigorta sisteminin yenilenmesi, devre elemanlarının değiştirilmesi ve gevşek kabloların onarılması kısa devre tamir yöntemlerinden bazılarıdır.

Kısa Devre Elektrik Kullanımını Etkiler mi?

Kısa devrenin, elektrik kullanımı üzerinde olumsuz etkileri bulunur. Kısa devre ile çalışan bir cihaz, kullanması gerekenden daha fazla elektrik çeker. Bu durum, elektrik faturası hesaplamasına olumsuz bir şekilde yansır. Kısa devre, yangın ve çarpılma gibi olumsuz sonuçlar doğurabileceği gibi aynı zamanda elektrik tüketimi üzerinde de olumsuz sonuçlara sahiptir.

Diğer Sayfalar

Statik Elektrik Nedir?Elektriği Kim Buldu? Elektrik Nasıl Keşfedildi?Nükleer Atık Nedir? Radyoaktif Atık Nedir?Amper Nedir?Andre-Marie Ampere Kimdir?Voltaj Nedir? Elektrik Akımı Nedir?Elektrik YüküWatt Nedir?James Watt Kimdir?Nükleer EnerjiGeorg Simon OhmIsaac NewtonSıfır Daire Elektrik AboneliğiManyetik Alan Nedir?Doğal Gaz Nedir?Radyasyon Nedir?Bobin Nedir?James Clerk Maxwell Kimdir?Gauss Yasası Nedir?Elektrik Potansiyeli Nedir?Nükleer Enerji Mühendisi Nedir?Maxwell Denklemleri Nedir?Carl Friedrich Gauss Kimdir?Elektrik Birimleri Nelerdir?Nükleer Reaktör Nedir?Elektromanyetik Nedir?Coulomb Yasası Nedir?Elektrik Alanı Nedir?Elektrostatik Nedir?Volta Pili Nedir?Alessandro Giuseppe Antonio Anastasio Volta Kimdir?En İyi Doğal Gaz SobasıHendrik Casimir Kimdir?Doğal Gaz Sobası Nedir?Albert Einstein Kimdir?Thomas Edison Kimdir?Nikola Tesla Kimdir?Işık Hızı Nedir?Jeneratör Nedir?Transistör Nedir?Jeneratörün Ana Parçaları Nelerdir?Türkiye'de Doğal GazPil Nedir?Manyetik Kuvvet Nedir?Wattmetre Nedir?Manyetizma Nedir?Elektrik Kablo Çeşitleri Nelerdir?Ohm Kanunu Nedir?Mıknatıs Nedir?Diyot Nedir?Ampermetre Devreye Nasıl Bağlanır?Elektrik Topraklama Nedir?Elektromıknatıs Nedir?Elektrikli Battaniye Nedir?Elektriksel İletken Nedir?Termik Santral Nedir?Termosifon Nedir?Ampul Nedir?Ampermetre Nedir?Buat Nedir?Dalga Enerjisi Nedir?Uzatma Kablosu Nedir?Elektrik Kablosu Renkleri ve Anlamları Nedir?Elektrikli Bisiklet Nedir?Elektrik Yangını Nasıl Çıkar?Edwin Hall Kimdir?Hall Olayı ya da Etkisi Nedir?Elektrik Kazaları Nasıl Önlenir?Michael Faraday Kimdir?Kısa Devre Nedir?George Westinghouse Kimdir?Doğal Gaz Sayacı Nedir?Isı Yalıtımı Nedir?Doğal Gaz Kaçağı Nasıl Anlaşılır?Doğal Gaz Tasarrufu Nasıl Yapılır?Elektrik Çarpması Nedir?Hidrolik Enerji Nedir?Alternatif Enerji Kaynakları Nelerdir?Doğal Gaz AcilDoğal Gaz Alarmı Nedir?Sir Adam Beck Kimdir?Elektrik ile İlgilenen Bilim AdamlarıFırın Ne Kadar Elektrik Harcar?Röle Nedir?
İlgili İçerikler