Bobin Nedir?

Bobin ya da diğer adıyla indüktör, iletken bir telin yan yana veya üst üste sarılmasıyla üretilen devre elemanıdır. Telin bir döngüsü genellikle "sarım" olarak adlandırılır.

Bobin bir ya da daha fazla sarımdan meydana gelir. Elektronik devrelerde kullanılması için bobine elektriksel bağlantı terminalleri eklenebilmektedir. İlave elektriksel yalıtım sağlamak ve sarımları sabitlemek için bobinler vernikle kaplanır ya da yalıtkan bant ile sarılır. Elektriksel bağlantıları ile birlikte tamamlanmış bobin sıklıkla sargı olarak adlandırılır.

Bobini Kim Buldu?

Bobin, 1891’li yıllarda Nikola Tesla tarafından bulunmuştur. Tesla’nın bu icadı, alternatif akımın dünyanın enerji merkezinde yer almasını ve yaygın olarak kullanılmasını sağlamıştır.

Bobin Özellikleri Nedir?

Bobin ya da indüktörün bilinmesi gereken bazı özellikleri vardır. Bobinin özellikler aşağıdaki gibidir:

  • Bobinin üzerinden geçen akım aniden değişmez.
  • Elektrik devrelerinde L harfi ile gösterilir ve birimi H (Henry)’dir.
  • Gerilim ortadan kalktığında bobindeki akım, azalarak yok olur.
  • Bobinler, elektrik enerjisini manyetik alan biçiminde depolar.
  • Bobinlerin içinden elektrik akımı geçer.

Bobin Ne İşe Yarar?

Bobin, iletken teller sayesinde elektrik akımının belirli seviyelerde inip çıkmasını sağlayarak elektriğin kontrol altına alınmasını kolaylaştırır. İletken bir tel olan bobin teli ise devre elemanı olarak elektronik ortamlarda kullanılmaktadır.

Bobin Değeri Nasıl Hesaplanır?

Bobinin değeri tur sayısı, sargı boyu, elektromıknatıslık (her iki ucu da manyetik maddeleri çeken elektrik akımı kullanılarak elde edilen mıknatıs), kullanılan telin kalınlığı ve mandren çapına bağlıdır. Bobin değeri Henry ile hesaplanır. Mandren, bobinlerin üzerine sarıldığı kısma denir.

Bobinin Formülü Nedir?

Bobin, XL= 2π.F.L formülü ile hesaplanır.

F: Frekans

L: Endüktans

Örneğin F= 25 Hz ve L= 12 olmak üzere bir bobinin değerini hesaplayacak olursak 2π.f.L formülünden;

2.(3,14).25.12= 1884 Ω olarak bulunur.

Bobinin Manyetik Alan Formülü Nedir?

Bobinin manyetik alanı B= µ.n.I formülü ile hesaplanır. Burada B manyetik alanı, µ manyetik geçirgenliği, n sarım yoğunluğunu ve l ise indüktörün uzunluğunu temsil eder.

Manyetik Alan: (Manyetik Geçirgenlik)x (Sarım Yoğunluğu)x (İndüktörün Uzunluğu)

Bobinlerin DC ve AC Akımlara Karşı Davranışı

Bobinlerin, AC ile işlev yapan bir devrede akıma karşı gösterdiği direnç artıyorken DC ile işlev yapan bir devrede çalıştığında, akıma sadece omik direnç (akım ve gerilimin aynı fazda olduğu, açı farkı oluşturmayan yüklerin oluşturduğu direnç) gösterirler. Örneğin, bobine DC akımı uygulandığında önce yalıtkan sonra ise iletken olur.

Bobin Çeşitleri Nelerdir?

Beş çeşit bobin (indüktör) bulunmaktadır. Bobin çeşitleri şunlardır:

  • Aksiyel Bobin (İndüktör)
  • Radyal Bobin (İndüktör)
  • Toroid Tipi Bobin (İndüktör)
  • SMD Tipi Bobin (İndüktör)
  • Ayarlanabilir Tip Bobin (İndüktör)

Aksiyel (Direnç Tipi) İndüktör

Aksiyel yani direnç tipi bobinler, yüksek frekanslı alternatif akım ve düşük frekanslı akımları önlemek için kullanılır. Manyetik geçirgenliği yüksek malzemeden üretilmiştir. Radyo alıcı-vericilerinde kullanılır.

Radyal (Kapasitör Tipi) İndüktör

Silindire benzeyen radyal yani kapasitör tipi indüktörlerde benzer bağlantı uçlarının her ikisi de silindirin aynı tarafından çıkartılmaktadır. Elektronikte çok kullanılır.

Toroid Tipi İndüktör

Manyetik akımın, diğer devre elemanlarına etki göstermemesi için kullanılmaktadır. Verimi oldukça fazladır. Toroid bobinin içinde, daireler oluşturan manyetik alan bulunur. Toroidler, indükleyici özelliğe sahiplerdir. Toroid bobinlerde manyetik alanın gücü, transformatörün yarıçapı büyüdükçe azalır. Amplifikatörde, tıbbi cihazlarda ve daha birçok alanda kullanılır.

SMD (Yüzey Montaj) Tipi İndüktör

SMD bobinlerin boyutu, diğer bobinlere göre çok küçüktür. Yüzey temaslı olacak şekilde çok katmanlı elektronik devre kartlarında kullanılabilecek şekilde üretilirler. Küçük bir devre elemanıdır. Kullanım alanları sayısal sistemlerdir.

Ayarlanabilir Tip İndüktörler

Endüktif dirençli bobinlerdir. Ayarlı bobinler kendi içinde üçe ayrılır. Bunlar sargı ayarlı, kademeli, nüvesi hareketli bobinlerdir. Ayarlı bobinler genellikle, radyo devrelerinde kullanılmaktadır.

Bobinin Kullanım Alanları Nelerdir?

Bobinler yani indüktörler günümüzde pek çok alanda faaliyet göstermektedir. Bunun başlıca örneği elektronik alanlardır. Bunun dışında motorlar, hoparlörler ve trafolar da indüktörlerin kullanım alanlarıdır. Mıknatısa karşı oluşturacakları itme gücünden dolayı motorlarda, metal kontağın iletime geçmesi için röle içerisinde, diyaframın bobine bağlanıp havayı hareket ettirerek ses dalgası oluşturması için hoparlörlerde kullanılır.

Çift Bobin Bass Nasıl Bağlanır?

Çift bobin bass, iki şekilde bağlanmaktadır. Bunlar aşağıdaki gibidir:

1. Subwoofer’ı 1 Ohm’a Bağlamak: Çift bobinli 2 Ohm subwooferın hoparlör kablosu terminalleri bulunur. Hoparlör kablosu terminalleri, pozitif veya negatif olarak işaretlenir. Amplifikatörün pozitif terminaliyle hoparlörün pozitif terminali arasına hoparlör kablosu bağlanır. Birinci ve ikinci hoparlör terminal setinin pozitif terminalleri arasına hoparlör kablosu bağlanır. Amplifikatörün negatif terminaliyle hoparlörün negatif terminali arasına hoparlör kablosu bağlanır. Birinci ve ikinci hoparlör terminal setinin negatif terminalleri arasına hoparlör kablosu bağlanır.

2. 4 Ohm Subwoofer’ın Kablolanması: Çift bobin bass 2 Ohm subwooferdaki hoparlör kablosu terminalleri bulunur. Amplifikatör ve subwooferdaki pozitif terminal arasına hoparlör kablosu bağlanır. Aynı işlem negatif terminaller için de tekrarlanır. İkinci hoparlör setinin pozitif terminali ile, ilk setin negatif terminali arasına hoparlör kablosu bağlanır. İlk terminal serisinin negatif terminali ile amplifikatör arasına hoparlör kablosu bağlanarak işlem tamamlanır.

Selenoid Bobin Nedir? Ne İşe Yarar?

Selenoid bobin, manyetik alanı meydana getirmek veya var olan manyetik alanı kullanmak için oluşturulur. Selenoid bobin, yapay bir mıknatıs çeşididir. Sıkıştırılmış sarmal yapıda bir bobindir.

Bobinin Birimi Nedir?

Bobinin birimi Henry (H)’dir. Henry, elektromanyetikte indüktans birimidir. Birim adını Amerikalı bilim insanı Joseph Henry'dan almıştır. Henry, elektriksel endüktansın SI (uluslararası birimler sistemi) türetilmiş birimidir.

Tesla Bobini Nedir?

Tesla bobini düşük akım, yüksek voltajda alternatif akım üretmek için kullanılan bobinlerdir. Tesla bobininin yapım aşaması aşağıdaki gibidir:

  • Plastik boru etrafında ince bakır tel yaklaşık 400 kere dolandırılır.
  • Boru bantlanır ve kalın tel ile 3-4 kere dolandırılır.
  • 22K direncin ucu, transistörün Base ucuna lehimlenir.
  • İnce bakır telin bir ucu, transistörün Base ucuna lehimlenir.
  • Kalın bakır telin bir ucu, transistörün Collector ucuna lehimlenir.
  • Pilin negatif ucu transistörün Emittor ucuna, pozitif ucu anahtara lehimlenir.
  • Anahtar ve kalın bakır telin boş uçları, 22K direncin boşta kalan tarafına lehimlenir.

Günümüzden farklı olarak Tesla bobinleri, 1900’lü yıllarda spark-gap radyo vericilerinde kullanılırken şimdi ise eğlence ve eğitim sektörünce kullanılmaktadır.

Bobin Arızası Nasıl Anlaşılır?

Bobin, araçlara ateşleme sisteminde kullanılan bir devre elemanıdır. Bobin bozulduğunda motor titreşimli olarak çalışmaya başlar. Araç stop etmeye başlar. Araç performansı giderek düşmeye başlar. Araçlarda kullanılan bobinler arızalandığında tek çözüm değiştirmektir. Ayrıca bobinler, bobin sarma makinesinde epoksi gibi izolasyon malzemeleri kullanılarak onarılır.

Bobin Sarma Makinesi Nedir?

Bobin sarma makineleri transformatörler, motorlar, indüktörlerdeki bobinleri sarmak için kullanılır. Önceden manuel olarak yapılan telleri sarma işlemini, bobin sarma makineleri sahip olduğu mekanizma sayesinde tel çapı, bobin spiri gibi bilgiler girildikten sonra başla tuşuna basıldığında bobinler otomatik olarak sarılmaktadır.

Bobin Sarma Makinesi Fiyatları

Makinelerin fiyatları marka, kalite, satıcı, ürün tipi gibi birçok özelliğe göre belirlenir. Bobin sarma makinelerinin genel fiyatları 1500-2000 TL civarlarındadır.

Bobin Misina Nedir?

Sentetik ve saydam yapıdaki misinanın bobine sarılmış halidir. Balıkçılık sektöründe, oltalarının bir parçası olarak sıklıkla kullanılmaktadır.

Elektrik Bobin Fiyatları Nedir?

Bobinlerin tane fiyatları oldukça uygundur. Marka, satıcı gibi kriterlere göre fiyatlar değişmektedir. Çeşitlerine göre bobin fiyatları aşağıdaki gibidir:

  • Direnç Tipi Bobin: +0,80 TL
  • SMD Tipi Bobin: +(2-6) TL
  • Kapasitör Tipi Bobin: +2 TL
  • Toroid Bobin: 2 TL’den başlamaktadır.
  • Radyal Bobin: Radyal bobin fiyatları 1,5 TL’den başlamaktadır.

Mıknatıs ve Bobin ile Elektrik Üretimi Nasıl Gerçekleşir?

Bobinler, manyetik alan oluşturucu özelliğe sahiptir. Mıknatıs ile elektrik üretirken manyetik etkiyi arttırmak için kablolar bir bobine sarılır. Bobine sarılan tel, bakır tel olmalıdır. Mıknatıs, bu bobinin içinde hızlıca hareket ettirilerek elektronların harekete geçmesi sağlanır. Bu, hareket eden manyetik alanın elektronlara etkisi ile gerçekleşir. Ardından elektrik yükü oluşur. Böylece “Mıknatıs ile bobinden elektrik nasıl üretilir?” sorusunun cevabı verilmiş olur.

Bobinler Neye Göre ve Neden Kodlanır?

Bobinler harf, renk ve rakamlara göre kodlanır. Bu kodlamaların nedeni bobinin çalışma sıcaklığı aralığı, çalışma frekansı, endüktansı ve üretici firması hakkında bilgi sahibi olmayı sağlamaktır.

Bobin Renk Kodları Nelerdir?

Bobinler, dirençler gibi renkler ile kodlanabilirler. Bobin renk kodları tablodaki gibidir:

RENK 1. BAND 2.BAND 3.BAND 4.BAND
Siyah 0 0 X100
Kahverengi 1 1 X101 +-% 1 (F)
Kırmızı 2 2 X102 +-% 2 (G)
Turuncu 3 3 X103
Sarı 4 4 X104
Yeşil 5 5 X105 +-% 0,5 (D)
Mavi 6 6 X106 +-% 0,25 (C)
Mor 7 7 X107 +-% 0,1 (B)
Gri 8 8 X108 +-% 0,05 (A)
Beyaz 9 9 X109
Altın X10-1 +-% 5 (J)
Gümüş X10-2 +-% 10 (K)
Yok X10-3 +-%20 (M)

Bobin Renk Kodları Nasıl Hesaplanır?

Band sayılarına göre bobin renk kodları aşağıdaki gibi hesaplanır:

  • 3 Band Bobin Renk Hesaplama: Bobinde 3 renk çizgisi varsa 1. ve 2. renk basamak değeri, 3. renk çarpanıdır.
  • 4 Band Bobin Renk Hesaplama: Bobininde 4 renk çizgisi varsa 1. ve 2. renk basamak değeri, 3. renk çarpan, 4. renk tolerans değeridir.
  • 5 Band Bobin Renk Hesaplama: Bobindeki ilk renk bobinin askeri kılıf olduğunu belirtmek için kullanılır. 2. ve 3. renk basamak değeri, 3. renk çarpan, 4 renk ise tolerans değeridir. 5 Band bobinde ilk renk gümüş renktedir, diğerlerine göre daha kalındır.

Bobin ile Kondansatör Arasında İlişki Nedir?

Kondansatör, elektrik yükünü depolama özelliğine sahip olan, bir yalıtkan malzemenin iki metal tabaka arasında yerleştirilmesi ile ortaya çıkan elektrik ve elektronik devre elemanıdır. Bobin de kondansatör de elektrik enerjisi harcamaz. Fakat kondansatör devreye bağlı olduğu durumda gerilimi geri bırakırken bobinler gerilimi ileri kaydırır.

Bobinin Kullanım Alanları Nedir?

Bobinler, elektrikli cihazlarda manyetik alan oluşturmaya yardımcı olan özelliği nedeniyle birçok alanda kullanılmaktadır. Bunlar aşağıdaki gibidir:

  • Telekomünikasyon
  • Sağlık sektörü
  • Bilgisayarlar
  • Ev aletleri
  • Ağır sanayi
  • Güç üretimi

Doğru Akımda Devre Bobinleri Nelerdir?

Doğru akımda bobinler, elektromıknatıs olarak kullanılmaktadır. Manyetik alan oluşturarak işlev yapmaktadır.

Doğru Akımda Devre Bobinleri Nerede Kullanılır?

Doğru akımda devre bobinleri birçok alanda kullanılmaktadır. Bunlar besleme kaynakları, radyo devreleri, anten yükselticileri, TV devreleri gibi alanlardır.

Diğer Sayfalar